صفحه اصلی ترک سیگار توسط دندانپزشکان

ترک سیگار

مقاله - بررسي تأثير آموزش در مشاورة ترك سيگار از طريق بيمار شبي هسازي شده بر روي اعتماد به نفس و مهارت دانشجويان سال آخر دانشكدة دندانپزشكي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي سال تحصيلي

چكيده

سابقه و هدف: بيماران شبيه سازي شده نقش مهمي در آموزش هاي پزشكي داشته، به نظر مي رسد بتوان از آن ها براي بهبود مهارت هاي مشاوره اي گوناگون نظير ترك سيگار نيز استفاده كرد. عليرغم اينكه برخي تحقيقات منافع اين روش در ارتقاي آموز شهاي مرتبط با مشاور ههاي ترك سيگار را مورد تأكيد قرار داده اند، هنوز جنبه هاي مثبت آن دقيقا شناسايي نشده است. تحقيق حاضر با هدف تعيين اثر آموزش در مشاورة ترك سيگار از طريق بيمار شبيه سازي شده بر روي اعتماد به نفس و مهارت دانشجويان سال آخر دانشكدة دندانپزشكي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي در سال تحصيلي 90-1389 انجام گرديد.

 

دانلود مقاله به صورت کامل

 

مقاله - موانع محدودكننده مشاركت فعال دانشجويان سال آخر دندانپزشكي ايران در برنامه ترك سيگار

 

چكيده

سابقه و هدف: دندانپزشكان مي توانند با اجراي پروتكلهاي مشخص به بيماران در ترك سيگار، كه به عنوان بزرگترين عامل قابل پيشگيري مرگ و مير در جهان شناخته شده است، كمك كنند. بنابراين تحقيق حاضر با هدف ارزيابي موانع موجود در راه مشاركت فعال دانشجويان سال آخر دندانپزشكي در اجراي برنامه ترك سيگار در مراكز دندانپزشكي، انجام گرفت.

دانلود مقاله به صورت کامل

 

نقش مهم و موثر بهداشتکاران دهان در بهبود و ارتقاء سطح بهداشت و سلامت دهان و دندان كشور

در گفتگو با دکتر محمد حسین خوشنویسان


نقش مهم و موثر بهداشتکاران دهان در بهبود و ارتقاء سطح بهداشت و سلامت دهان و دندان كشور

سولماز پذیرا / بهداشتکار دهان

با دکتر محمد حسین خوشنویسان رئیس دفتر سلامت دهان وزارت بهداشت در آخرین جلسه جمع بندی دومین همایش ملی بهداشتکاران دهان ایران فرصت را مغتنم دانسته و به گفتگو نشستيم كه در ادامه مي خوانيد؛

- با عرض سلام و خسته نباشید خدمت شما و ضمن تشکر و قدرانی از زحمات جنابعالی در برگزاری این همایش میخواستم بپرسم به نظر شما نقش بهداشتکاران دهان در سلامت جامعه تا حد موثر میباشد؟

بهداشتکاران دهان به عنوان یکی از اعضای بسیار مهم تیم دندانپزشکی فعالیت خاص خود را انجام میدهند که به نوعی میتوان گفت آنها مهمترین نقش را در سیستم دندانپزشکی بر عهده دارند و علتش هم این است که ما میتوانیم با کمک بهداشتکاران دندان سالم را سالم نگه داریم و این موضوعی است که از زمان سقراط و پزشکان بسیار قدیمی کشور ما مرسوم بوده است و پزشک در ازای هزینه ای که از بیمار دریافت میکرده سعی بر آن داشته تا سلامتی او را حفظ کرده و سلامت را به وی بازگرداند ( از قرون خیلی قدیم چنین روشی مرسوم بوده است )

با پیشرفت علم وبوجود آمدن روشهای مختلف درمانی تفاوت عمده ای بین رشته های مختلف پزشکی و دندانپزشکی بوجود آمده ولی متاسفانه این تفاوت در بین گروهی که در حال حاضر مسوولیت سلامت دهان و یا به طور کلی سلامت بدن را عهده دارند هنوز جا نیافتاده است . در مورد بیماریهای سیستمیک ، وقتی انسان بیمار می شود با مصرف دارو یا با استفاده از روشهای درمانی ،بیماری از بین می رود و فرد سلامتی از دست رفته خود را باز می یابد اما این مسئله زمانیکه برای دندانهای ما مشکلی پیش می آید ( به دلیل پوسیدگی یا بیماری لثه ) صدق نمیکند . مسئله ی مهمتر این است که ما می توانیم با روشهای بسیار موثر و مفید دندانهای خود را سالم نگه داریم و از تخریب یا بیماریشان جلوگیری کنیم ؛ که این مسئله به مراتب ارزان ،سهل و مقرون به صرفه میباشد تا انجام درمانهای مختلف و پر هزینه .

چیزی که وظیفه ی حرفه ای بهداشتکاران دهان است این است که باید بتوانند با استفاده از روشهای بسیار ساده ولی در عین حال بسیار مهم در حفظ سلامت دهان و دندان جامعه ایفای نقش کنند و از همه مردم در سراسر جامعه مراقبت کنند؛ ضمن اینکه این روشها در حال حاضر به صورت علمی مطالعه شده و تحقیقات مختلفی که در اکثر کشورهای جهان انجام گرفته به این موضوع دست یافته اند که میتوان به مقدار قابل توجهی از تخریب دندانها جلوگیری کرد پس میتوان نتیجه گیری کرد که کاری که بهداشتکاران دهان انجام میدهند خود به نوعی مهم ترین و موثر ترین روشهاست .

زمانی که فرد نتواند مراقبت صحیح فردی خود را به موقع و درست انجام دهد، طبعا دچار بیماری های دهان و دندان خواهد شد؛ آن موقع زمانیست که نیاز به حضور دندانپزشک است و ارائه خدمات درمانی.

روشهای پیشگیری که توسط بهداشتکاران دهان به خوبی انجام میشود کمک بسیار زیادی در بالا بردن سطح بهداشت دهان و دندان جامعه خواهند داشت و میتوان گفت که بهداشتکاران متخصص پیشگیری از بیماریهای دهان و دندان هستند و میتوانند فعالیتهای خود را در گروههای سنی مختلف و حتی افرادی که دارای بیماریهای خاص هستند به انجام برسانند بدین صورت که فعالیتهای پیشگیرانه خود را به طور کامل و مسمر ثمر در اختیار فرد فرد افراد جامعه قرار دهند .

- به نظر مي رسد تا زمانی که ارگانهای دولتی حضور پر رنگ و موثری نداشته باشند بهداشتکاران نمیتوانند آن طور که باید و شاید در جامعه ایفای نقش کنند ،چه برنامه های بین سازمانی در این جهت ،توسط جنابعالی انجام شده است؟

خوشبختانه این فعالیتها شروع شده است و فعالیتهای بین بخشی مدتی است که شکل گرفته است به طور مثال میتوان از تفاهم نامه بین وزارت بهداشت با وزارت آموزش و پرورش یاد کرد که این تفاهم نامه در راستای فعالیتهای پیشگیری بین گروههای هدف دانش آموزی 6 تا 15 سال میباشد ،که در بعضی استانهای کشور این طرح به صورت پایلوت شروع شده و نتایج بسیار مهمی را در بر داشته است که این ارقام و اعداد در وزارت بهداشت موجود میباشد و میتوانیم با استناد اقدامات انجام شده در داخل کشور مطالب و نتایج موفقیت آن را ارائه دهیم .البته برای اینکه بتوان کار را دقیق تر ارزیابی کرد بایستی حدود یک سال از این طرح بگذرد تا با اطلاعات عملکرد یکساله این طرح بتوان گزارشات دقیق تری را عنوان کرد هر چند که گزارشات سه ماهه این طرح بسیار رضایت بخش میباشد .

- لطف بفرمایید به عنوان مثال در مورد یکی از طرحها بیشتر و جزئی تر توضیح فرمایید؟

تا به حال بهداشتکاران دهان در بیش از نیمی از استانهای کشور ،به صورت فعال مشغول انجام خدمات پیشگیری به گروههای هدف میباشند و نمونه های بارز آن را میتوان در شیراز ،یزد ،اصفهان ،سنندج و تعداد دیگری از استانها نام برد که گزارشات آن در دفتر سلامت موجود میباشد .

- آیا کاردانهای بهداشت تنها در زمان گذراندن طرحشان در این پروژه ها همکاری دارند یا پس از پایان طرح نیز شاغل در شبکه خواهند بود؟

بله همکاران بهداشتکار اغلب پس از پایان طرح به صورت قراردادی یا استخدامی به کارشان در شبکه بهداشت ادامه میدهند .

- با توجه به برگزاري دومین همایش ملی بهداشتکاران دهان ايران، به نظر شما برگزاری چنین همایش هایی تا چه حد برای بهداشتکاران مفید میباشد؟

به نظر من چون این مسئله به تازگی در کشور یک شکل واقعی پیدا کرده است و بهداشتکاران توانسته اند در جایگاه شغلی خود در جامعه فعالیت کنند برگزاری این دست همایش ها میتواند نقش مهمی در ارتقاء سطح دانش بهداشتکاران داشته باشد .

در گذشته عمدتا بهداشتکاران به عنوان دستیاران دندانپزشکان به فعالیت می پرداختند و تعدادی نیز در مراکز آموزشی و کمتر به صورت مستقیم و مستقل بیمار می دیدند و خدمات پیشگیری ارائه نمی کردند ولی در طول دو سال گذشته این کار شکل واقعی تری پیدا کرده و بهداشتکاران فعالیت مستقیم خود را در مدارس ،در کلینیک ها با انجام خدمات پیشگیری در حال خدمت رسانی به جامعه میباشند .

- واحدهای درسی بهداشتکاران دهان در حال حاضر متمرکز بر اعمال پیشگیری و آموزش بهداشت میباشد اما اغلب فارغ التحصیلان با حضور در بازار کار با دستیاری دندانپزشکی مواجه میشوند که این موضوع با واحدهای تحصیلی تناقض دارد! راهکار شما در این مورد چیست؟

بر اساس آخرین برنامه ریزی که برای این رشته شده است ،واحدهای دستیاری از برنامه درسی حذف شده تا فارغ التحصیلان بتوانند با تمرکز بیشتر در زمینه اعمال پیشگیری موفقیت بیشتری داشته باشند و لیکن در حال حاضر می بینیم که این افراد نیاز دارند تا با وسایل دندانپزشکی بیشتر آشنا باشند تا در استریل و مدیریت وسایلشان مشکلی نداشته باشند . پس این مسئله به ما ایجاب میکند که این مشکل را برطرف سازیم و واحدهای لازم را دوباره اضافه کنیم و خوشبختانه این موضوع نیاز به مطرح شدن در شورای عای آموزش را ندارد و ما تا 25 درصد واحدها را میتوانیم تنظیم کنیم و حتی افرادی که قبلا فارغ التحصیل شده اند نیز میتوانند با گذراندن دوره های حضوری یا غیر حضوری کمبود آن واحدها را جبران کنند .

- همه ساله در هفته سلامت شاهد انجام پروژه های در خور توجهی در جهت ارتقاء سلامت جامعه هستیم اما به نظر میرسد این فعالیتها مستمر نیستند و یا اگر انجام میشوند در سطح جامعه اطلاع رسانی نمیشوند ! نظر شما در این خصوص چیست؟

تلاش زیادی شده تا فعالیتهای پیشگیری سلامت دهان هم مثل بقیه فعالیتهای سلامت نمود بیشتری داشته باشد ،چند سالی است که برای پیشگیری از پوسیدگی های دندانی در کودکان 4 و 5 سال طرح وارنیش فلوراید را آغاز کرده ایم و در اکثر استانها پوشش این طرح را به 100 درصد رسانده ایم . در 17 آبان ماه سال جاری ،میتوان از نواختن زنگ فلوراید در شهر فلاورجان اصفهان یاد کرد که در این مراسم با حضور نماینده سازمان بهداشت جهانی ،نماینده وزارت بهداشت و نماینده آموزش و پرورش ،جشن با شکوهی برگزار شد .

- از آنجایی که بهداشتکاران دهان جهت انجام خدمات پیشگیرانه بر روی گروهای هدف که اغلب کودکان هستند فعالیت میکنند و در عین حال کار کردن بر این گروه سنی حساسیت خاص خود را دارد و یکی از پرسش متداول والدین در مورد سطح تحصیلات بهداشتکاران می باشد و در تیم دندانپزشکی اختلاف تحصیلی زیادی بین پزشک و بهداشتکار وجود دارد ( کاردانی تا دکتری ) اکثر والدین ترجیح میدهند تا دریافت خدمات پیشگیری نیز از طریق دندانپزشک باشد ،راهکار شما در این مورد چیست؟

خیلی ممنون از طرح این سوال ،به نظر من جا دارد که در اینجا به این موضوع پرداخته شود . آن چیزی که تجربه جهانی در این رابطه حاکم است این است که موفقیت در امور دندانپزشکی ،فعالیت گروهی است و افراد مختلفی که در این تیم نقش ایفا میکنند هر کدام نقش حائز اهمیتی را دارا میباشند . بهداشتکار دهان یا Dental Hygienist در اکثر کشورهای دنیا وجود دارد و دارای نقش شناخته شده هستند ،در ایران نیز تقریبا حدود نیم قرن از وجود این رشته میگذرد .شاید تعجب کنید که با فعالیت بهداشتکاران در کشورهای اسکاندیناوی بیش از بیست سال است که کودکان 12 ساله آنها پوسیدگی های دندانی را تجربه نکرده اند و این کشورها به خوبی توانسته اند پیشگیری در بیماریهای دهان و دندان را در کشور خود نهادینه کنند .

در مورد مسئله سطح تحصیلات بهداشتکاران دهان باید گفت که در جهت انجام خدمات پیشگیرانه این افراد به صورت کامل و جامع تعلیم دیده اند و جای هیچ گونه نگرانی در فعالیتهای کلینیکی بهداشتکاران وجود ندارد ،اگر چه که در دنیا مقاطع تحصیلی بالاتری در مقاطع تحصیلی کارشناسی ،کارشناسی ارشد و حتی PHD وجود دارد .اما این بدین مفهوم نیست که در حال حاضر بهداشتکاران ما در این مقطع تحصیلی کمبودهایی را دارند که در مقطع کارشناسی حل شود و بهداشتکاران ما دقیقا میتوانند مسولیتی را که به عهده ایشان نهاده شده است را در زمینه پیشگیری به بهترین نحو به انجام برسانند و همه مردم ما باید از این مسئله آگاهی داشته باشند وهیچ نگرانی برای دریافت خدمات پیشگیری نداشته باشند و امیدواریم در آینده نزدیک نیز که ان شاا... مقطع کارشناسی آماده پذیرش دانشجو میشود بتوانیم از بهداشتکاران در ابعاد مدیریتی و پژوهشی سلامت دهان و دندان بهره بیشتری ببریم .

خوشبختانه تعداد دندانپزشکان در کل کشور با توجه به جمعیت کنونی نسبت قابل قبولی دارد اما متاسفانه کمبود شدیدی بین نسبت بهداشتکاران دهان و جمعیت کنونی وجود دارد که امیدوار هستیم با موافقت وزارت بهداشت در ارتباط با تعلیم هر چه بیشتر این نیروها نیاز جامعه را مرتفع سازیم و بتوانیم در تمام نقاط کشور مخصوصا مناطق محروم از حضور این عزیزان بهره مند شویم .

- آیا میتوانید در مورد زمان پذیرش دانشگاهها در مقطع کارشناسی زمان دقیق تری را عنوان فرمایید؟

ارتقاء تحصیلی بهداشتکاران مسئله ای است که مدتهاست در جریان قرار دارد و چندین بار به مسوولین زیر ربط ارائه داده شده اما اشکالاتی را در آن مطرح نموده اند و این اشکالات در دفعات مختلف ،رفع گردیده و مجددا ارائه شده است و این پروسه یک مراحلی دارد که باید طی شود و ما امیدوار هستیم که در آینده خیلی نزدیک این مسئله اتفاق بیافتد ولی تا آن زمان موضوعی که حائز اهمیت است این است که بهداشتکاران تا آنجا که میتوانند روی بالاترین سطح کیفیت کاری خود تمرکز داشته باشند .

امیدواریم که شاهد پیشرفتهای گسترده تر بهداشتکاران در مقاطع تحصیلی آتی با نقش تحقیقاتی و مدیریتی که بدست می آورند در سراسر کشور باشیم و بتوانیم تا سال 1414 که هدف گیری خاصی برای ارتقاء کشور در ابعاد مختلف شده است بتوانیم با کمک بهداشتکاران دهان به آن مرحله از رشد برسیم و آن یعنی داشتن فرزندانی با دندانهایی سالم و بدون پوسیدگیهای دندانی.

 
صفحه 4 از 12

مطالب این قسمت زیر نظر دکتر نسیم لواسانی دکترای داروسازی از دانشگاه علوم پزشکی تهران ارائه می گردد.

پیشنهادات و درخواست های خود را به پست الکترونیک  lavasani@dentii.info ارسال فرمایید.