سلامت دهان ودندان به طور مستقيم با سلامت عمومى كودك در ارتباط است. مطالعات نشان داده است كودكانى كه در خانواده هايى با چالش هاى اجتماعى-اقتصادى رشد مى كنند، به ميزان بالايى از پوسيدگى دندان رنج مى برند. نتيجه اين مطالعات حاكى از اين است كه استرس ناشى از اين موقعيت ها، موجب بالارفتن مقدار كورتيزول هاى بزاق و باكترى هاى دهان شده و روند پوسيدگى را در دهان افزايش مى دهد. اين عوامل بر روى دندان هاى در حال رشد تاثير منفى خواهند گذاشت، همچنين مى تواند سلامت عمومى كودك را نيز تحت تاثير قرار دهد.

استرس در سطوح مختلف، مى تواند تاثيرات مخربى بر سلامت دهان ودندان كودكان داشته باشد، در سال هاى اوليه زندگى، دندان ها در حال شكل گيرى هستند. استرس مى تواند بر روند رشد دندان ها زيان هاى جبران ناپذيرى بگذارد. تشخيص نشانه ها و علايم استرس ، گام نخست جهت مبارزه با آن است.

نشانه هاى وجود استرس در كودكان:

بر طبق اظهارات انجمن روانشناسى آمريكا، استرس در كودكان مى تواند از طريق تغييرات رفتار آنها مشاهده گردد. نشانه هاى اين امر عبارتند از:

1-كج خلقى يا بى ثباتى در رفتار

2-دروغگويى، قلدرى يا پرخاشگرى

3- رفيق بازى در گروه هاى جديد و عدم ايجاد دوستى هاى پايدار

4 -نشانه هاى فيزيكى مانند سردرد يا معده درد

5-خوابيدن بيشتر يا كمتر از حد معمول در طول روز

6-تغييرات ناگهانى در عادات غذايى

7 -بروز عادت هاى نادرست يا مخرب

استرس در كودكان را مى توان كنترل كرد اگر والدين نشانه ها را تشخيص دهند و شرايط مورد نياز براى كمك را فراهم كنند، كودكان شادتر و سالم تر خواهند بود . امروزه پوسيدگى دندان، يكى از شايع ترين بيمارى ها در كودكان است ومى تواند باعث بوى بد دهان و حتى درد شود. مراجعات منظم به دندانيزپشك اولين قدم در راستاى كسب اعتماد به نفس، براى فرزند شماست. عادت هاى بهداشتى كه در كودكى فرا گرفته مى شوند نتيجه خود را در بزرگسالى به بارمى آورند . اگر گاهى در انجام عادت هاى بهداشت دهان خود مانند مسواك زدن، استفاده از نخ دندان ومراجعه منظم به دندانپزشك سهل انگارى مى كنيد ، به ياد داشته باشيد كه كودكان تان از شما الگوبردارى مى كنند.

 

دندان قروچه:

دندان قروچه يا براكسيسم (bruxism) اگر هراز گاهی اتفاق بيفتد، معمولا اشكالى ايجاد نمى كند اما اگر مرتبا فرد دندان قروچه داشته باشد، دندان ها دچار ساييدگى و آسيب مى شوند و عوارضى براى سلامت دهان اتفاق مى افتد. تقريبا ١٥ تا ٣٣ درصد از كودكان دندان قروچه دارند . كودكانى كه دندان قروچه دارند معمولا دو مرتبه در زندگى اين كار را به شدت انجام مى دهند. يك بار در دورانى كه مى خواهند دندان شيرى در بياورند و يك بار زمانى كه دندان هاى دائمى شان شروع به رشد مى كند. بيشتر كودكان اين عادت را پس از اين دو دوره، ترك مى كنند.اكثر كودكان در خواب دندان قروچه دارند. رديف نبودن دندان ها يا تماس نامنظم وجفت نبودن دندان هاى بالايى و پايينى، بيمارى و وضعيت هاى پزشکى ديگرى مانند كمبود مواد مغذى، كرمك (بيمارى انگلى)، آلرژی، اختلالات غدد درون ريز و فاكتورهاى روان شناختى از جمله اضطراب و استرس در بروز دندان قروچه نقش دارند .

دندان قروچه در كودكان به ندرت مشكلى ايجاد مى كند اما ممكن است موجب درد فك، سردرد، ساييدگى دندان واختلالات مفصل كَيجگاهى فكى شود.

توصيه هاى ويژه براى دندان قروچه كودكان:

•   استرس كودک را به خصوص پيش از رفتن به رختخواب ، كاهش دهيد.
•   ماساژ و ورزش هاى كششى را براى شل شدن عضلات كودك امتحان كنيد.
•   مطمئن شويد رژيم غذايى كودك حاوى مقدار زيادى آب است. بى آب شدن بدن با دندان قروچه مى تواند همراه باشد.
•   از دندانپزشك بخواهيد دندان هاى كودك را بررسى كند و ببيند آيا دندان قروچه دارد يا خير.

چند شيوه مديريت استرس در كودكان:

- خنديدن

شنيدن لطيفه، يا تماشا كردن كارتون هاى خنده دار باعث احساس آرامش كودك مى شود .

- رژيم غذايى

كودكان تان را به داشتن خواب كافى و رژيم غذايى سالم تشويق كنيد.

- وقت گذراندن با كودكان

اكثر كودكان هنگام جدايى از مادر و خانواده خود احساس اضطراب و ناراحتى مى كنند، هر روز زمان مناسبى را با فرزند خود بگذرانيد. در مورد علل استرس فرزند خود، با او صحبت كنيد.

- كمك بگيريد

مى توانيد براى مديريت استرس در كودك خود، از مشاور مدرسه يا روانشناس كمك بخواهيد